Filmatzea ezagutza-modu gisa
Ez-fikziozko zinemara egin dudan hurbilketa ez da mundua azaltzeko asmoan oinarritu, munduan bizitzekoan baizik. Zinema esperientziala interesatzen zait, filmatzen duen gorputza egoera, lurralde edo gatazka bat pasatzen ari den heinean eraikitzen den zinema, eta prozesu horretatik ikasten duena. Nire lanetan, filma egiteko esperientzia ez da aurretiko pauso bat, ezta helburu bat lortzeko bitarteko bat ere; aldiz, filmak egituratzen duen pentsamenduaren erdigunea da: filmatzea ezagutza-modu gisa.
Proiektu desberdinetan zehar logika horretatik lan egin dut, filmatzen denaren aurrean erabiliz gorputzaren beraren zentzumenak, pertzepzioa, iraupena edo esposizioa. Orduan, kamera distantzia bat neurtzeko tresna bihurtzen da (ingurunearekin, besteekin, min ematen duenarekin edo kontra egiten duenarekin), baita jarrera bat hartzekoa ere.
Hitzaldia zinema ulertzeko modu horretatik egingo den ibilbide gisa antolatuko da, aurreko lanetako zatiak eta gaur egun “X Films”-en garatzen ari naizen proiektuaren abiapuntua uztartuz. Haurtzaroko oroitzapen batetik sortutako proiektu bat: entzierroetan zauritutako pertsonen zenbaketa albistegietan entzutea eta, zenbait hamarkada geroago, neure buruari galdetzea zein gorputz ziren eta zer gertatu zitzaien. Orain galdera horretara itzultzeak, halaber, esperientzia berri bat onartzea dakar: orainaldian aztarna horiek bilatzea eta, zinematik, gertaera amaitzen denean zer geratzen den pentsatzea.
Nayra Sanz